ရန္ကုန္ၿမိဳ႕တြင္ က်င္းပသည့္ လူ႔အခြင့္အေရး ႏွင့္ လူ႔ဂုဏ္သိကၡာ ႐ုပ္ရွင္ပြဲေတာ္ Human Dignity international film festival တြင္ တိုင္းရင္းသား စည္းလုံး ညီညြတ္မွုပ်က္ျပားေစသည္ဟုဆိုကာ သီေပါေစာ္ဘြား စဝ္ၾကာဆိုင္ ႏွင့္ မဟာေဒဝီ တို႔၏ ဘဝဇာတ္လမ္းအမွန္ကို ႐ုပ္ရွင္အျဖစ္ ရိုက္ကူးထားသည့္ Twilight Over Burma ဇာတ္လမ္းကို တပ္မေတာ္ဘက္က ျပသခြင့္ ပိတ္ပင္လိုက္ျခင္းမွာ ယုတၱိမရွိေၾကာင္း ခြန္ထြန္းဦးကေျပာဆိုလိုက္သည္ ။

ဂၽြန္လ ၁၅ ရက္မွ ၁၈ ရက္ေန႔အထိ ရန္ကုန္ၿမိဳ႕ ႐ုပ္ရွင္႐ုံႀကီးမ်ားတြင္ျပသ သြားမည့္ ႐ုပ္ရွင္ပြဲေတာ္တြင္ Twilight Over Burma ႐ုပ္ရွင္ဇာတ္လမ္းမွ ဇာတ္ဝင္ခန္းမ်ားမွာ တိုင္းရင္းသား စည္းလုံးညီညြတ္ေရး အေပၚ သက္ေရာက္ မွု ရွိလာနိုင္ေသာေၾကာင့္ ျပသခြင့္မျပဳရျခင္း ျဖစ္ေၾကာင္း ျပန္ၾကားေရး ၀န္ႀကီးဌာနမွ ဒုတိယ အျမဲတမ္းအတြင္းဝန္ ဦးမ်ိဳးျမင့္ေမာင္က ရိုက္တာ သို႔ ေျပာသည္ ဟု ရိုက္တာသတင္းဌာနတြင္ ေဖာ္ျပခ်က္အရ သိရသည္ ။


‘ ဇာတ္လမ္းက အမွန္အတိုင္းေရးထားတယ္။ ရိုက္ကူးတယ္ ျပသတယ္။ ခံရတဲ့သူကခံရၿပီ။ အခုထိ ေသသလားရွင္သလား မသိဘူး။ သူ႔သမီးေတြ ကလည္းငယ္ကတည္းက သူတို႔အေဖကို ၅ ႏွစ္ ရ ႏွစ္အရြယ္ကတည္းက မေတြ႕ေတာ့ဘူးေလ။ စည္းလုံး ညီညြတ္ေရးကိုပ်က္ျပားေစတယ္ဆိုတာ ယုတၱိမရွိပါဘူး။ လူတေယာက္ရဲ့အခြင့္ေရးပဲ ။ လူ႔အခြင့္ေရးမရွိတဲ့ သေဘာပဲ။ လုပ္ႀကံၿပီးေျပာေနတာ။ ရွိေကာရွိရဲ့ တိုင္းရင္းသားစည္းလုံးညီညြတ္ေရးက ဒီ႐ုပ္ရွင္ျပတာနဲ႔ ဘယ္လိုလုပ္ပ်က္ျပားမလဲ ။ ဒီဟာကရိုက္တဲ့လူ ၊ ေရးတဲ့လူက ဘယ္ေလာက္ခံစားသြားရၿပီလဲ။ ေရးသားတဲ့ မဟာေဒဝီ ၊ ကေလးႏွစ္ေယာက္ ဘယ္ေလာက္ခံစား သြားရၿပီလဲ။ အဲဒီဟာကို မစဥ္းစားပဲ ဒါေလးျပ႐ုံနဲ႔ တိုင္းရင္းသားစည္းလုံးညီညြတ္ေရးပ်က္ျပားတယ္ဆိုတာ ယုတၱိမရွိဘူးလို႔ က်ေနာ္ေျပာလိုတယ္။‘ ဟု သီေပါေစာ္ဘြား စဝ္ၾကာဆိုင္၏ တူေတာ္စပ္သူ သၽွမ္းတိုင္းရင္းသားမ်ားဒီမိုကေရစီ အဖြဲ႕ခ်ဳပ္ ဥကဌ ခြန္ထြန္းဦးကေျပာသည္ ။


သီေပါေစာ္ဘြားႀကီး၏ မဟာေဒဝီ အင္ဂာဆာဂ်င့္ ေခၚ မင္းသမီး သုစႏၵီကိုယ္တိုင္ ေရးသားထားသည့္ Twilight Over Burma (မွုံရီဆိုင္း တိုင္းျမန္မာ ) စာအုပ္ကို ဩစႀတီးယားနိုင္ငံသား ဒါရိုက္တာ Sabine Derflinger က ၾကာခ်ိန္ ၉၉ မိနစ္အရွည္ျဖင့္ ႐ုပ္ရွင္အျဖစ္ ရိုက္ကူးထားသည္ ။


႐ုပ္ရွင္ပြဲေတာ္ဖြင့္ပြဲအခမ္းအနားတြင္လည္း ပြဲေတာ္ျဖစ္ေျမာက္ေရးအတြင္းေရး မွူး မမြန္မြန္ျမတ္ ကမူ - ႐ုပ္ရွင္ပြဲေတာ္ဆိုတာ က်မတို႔နိုင္ငံေရးလက္ရွိ အေနအထား အခင္းအက်င္းတခုကိုလည္း တိုင္းတာရာေရာက္ပါတယ္။ အဲဒီ လိုဘဲ က်မတို႔ဒီ႐ုပ္ရွင္ပြဲ ေတာ္ကတဆင့္က်မတို႔ ဘယ္အတိုင္းအတာ အထိ လုပ္ခြင့္ရၿပီလဲ။ က်မတို႔လက္ထဲမွာ မီဒီယာဖရီးဒမ္းဘယ္ေလာက္ ထိရွိၿပီ လဲ ဆိုတာ ျပသရာေရာက္ပါတယ္။ က်မတို႔ဒီ႐ုပ္ရွင္ပြဲေတာ္မွာ က်မတို႔နိုင္ငံက လူ႔အခြင့္အေရးနဲ႔ပတ္သက္လာလို႔ရွိရင္ အတိုင္းအတာ တခုအထိေတာ့ရပါ တယ္။ ဒါေပမယ့္ တကယ္တမ္း တပ္မေတာ္နဲ႔ပတ္သက္ လာရင္ ဘာသာေရး နဲ႔ပတ္သက္လာရင္က်မတို႔ စည္းေတြ ေဘာင္ေတြ အင္မီေတးရွင္းေတြ အမ်ား ႀကီးရွိေနပါေသးတယ္။ ဒါေၾကာင့္ဒီ႐ုပ္ရွင္ပြဲေတာ္ ဟာ ႐ုပ္ရွင္ဆိုတာထက္ ပိုတဲ့အႏွစ္သာရေတြအမ်ားႀကီးရရွိ ခဲ့ပါ တယ္။ ေနာက္ၿပီးေတာ့ က်မတို႔ နိုင္ငံမွာ ျပည္သူကေရြးခ်ယ္ထားတဲ့ အစိုးရ သစ္ႀကီး ေပၚေပါက္လာၿပီ ဆိုေပ မယ့္လည္း တကယ္ေတာ့ က်မတို႔ အင္စတီက်ဴးရွင္းႀကီးထဲမွာ အင္မတန္ မွ ေက်ာ္ရျဖတ္ရခက္တဲ့ အတားအဆီးေတြအမ်ားႀကီးရွိေနေသးတယ္ဆိုတာ အစိုးရသစ္ရဲ့စိန္ေခၚမွုႀကီးတခုအျဖစ္ ရွိေနေသးတယ္ဆို တာ ေတြ႕နိုင္ပါ တယ္။ ဒါေၾကာင့္ ဒီျပသခြင့္မရတဲ့႐ုပ္ရွင္နဲ႔ပတ္သက္ၿပီး ၀မ္းနည္းစြာ ေျပာၾကား လိုပါတယ္။- ဟု ေျပာဆိုသြားသည္ ။


လူ႔အခြင့္အေရး လူ႔ဂုဏ္သိကၡာ နိုင္ငံတကာ ႐ုပ္ရွင္ပြဲေတာ္ကို ျမန္မာနိုင္ငံတြင္ ၂၀၁၃ ခုႏွစ္ ကတည္းက စတင္က်င္းပလာၿပီး ယခု ၂၀၁၆ ခုႏွစ္ တြင္ ေလး ႀကိမ္ေျမာက္ အျဖစ္က်င္းပခဲ့ျခင္းျဖစ္သည္ ။ ျပသခဲ့သည့္ ၃ ႀကိမ္တို႔တြင္ ျပည္ တြင္း ႐ုပ္ရွင္ ၈၅ ကားႏွင့္ ျပည္ပ႐ုပ္ရွင္ ၁၀၁ ကားျပသနိုင္ခဲ့ၿပီး ၾကည့္ရွုအားေ ပး သူ စုစုေပါင္း ၈ ေသာင္းေက်ာ္ရွိခဲ့သည္ဟုလည္း သိရသည္ ။