ဒုတိယအႀကိမ္က်င္းပျပဳလုပ္မည့္ ျပည္ေထာင္စုၿငိမ္းခ်မ္းေရးညီလာခံ၂၁ ရာစု ပင္လုံသည္ ၁၉၄၇ ခုႏွစ္က ထားရွိခဲ့သည့္ကတိကဝတ္ကို အေကာင္အထည္ေဖာ္ရန္ မႀကိဳးစားဘဲ ၄င္းကိုေက်ာ္လြန္ ေဖာက္ဖ်က္သြားပါက ျပည္ေထာင္စုကိုသစၥာေဖာက္ရာေရာက္ေၾကာင္း သၽွမ္းတိုင္းရင္းသားမ်ား ဒီမိုက ေရစီအဖြဲ႕ခ်ဳပ္ SNLD ၏ေျပာေရးဆိုခြင့္ရွိသူ စိုင္းလိတ္ကေျပာသည္။


“ျပည္ေထာင္စုၿငိမ္းခ်မ္းေရးညီလာခံဟာ NCA လုပ္ငန္းစဥ္အရ သြားေနတာပါ။ NCA ဟာ ၁၉၄၇ မွာ ခ်ဳပ္ဆိုခဲ့တဲ့ ပင္လုံစာခ်ဳပ္ကို မလႊမ္းမိုးေစရဘူး။ မေက်ာ္လြန္ေစရဘူးလို႔ နိုင္ငံေတာ္အတိုင္ ပင္ခံပုဂၢိဳလ္ကိုယ္တိုင္ ေျပာဆိုထားတာရွိပါတယ္။ က်ေနာ္တို႔လည္း ဒီအတိုင္းပဲ နားလည္လက္ခံ ထားတယ္။ ဒါေပမယ့္ ဒီလ ၁၂ ရက္ေန႔မွာ က်င္းပၿပီးစီးသြားတဲ့ UPDJC အစည္းအေဝးမွာ တပ္မ ေတာ္ရဲ့ေတာင္းဆိုခ်က္အရ ျပည္ေထာင္စုထဲကေန လုံးဝခြဲမထြက္ပါဘူး ဆိုတဲ့အခ်က္ကို အတည္ ျပဳ မယ္လို႔ ၾကားသိရပါတယ္။ အဲ့ဒီအတိုင္းသာ တကယ္လုပ္မယ္ဆိုရင္ ဒါဟာျပည္ေထာင္စု ကတိ က ဝတ္ကိုေဖာက္ဖ်က္တာပဲ။ တစ္နည္းအားျဖင့္ ျပည္ေထာင္စုစာခ်ဳပ္ကို သစၥာေဖာက္ရာေရာက္ တယ္ လို႔ု ယူဆတယ္” ဟု စိုင္းလိတ္ က သၽွမ္းသံေတာ္ဆင့္ ကိုေျပာသည္။

Photo: ေမလ ၁၂ ရက္ေန႔တြင္က်င္းပေသာ UPDJC အစည္းအေဝး

တိုင္းေဒသႀကီး ႏွင့္ ျပည္နယ္မ်ားမွ ကိုယ္ပိုင္ဖြဲ႕စည္းပုံအေျခခံဥပေဒေရးဆြဲျပဌာန္းခြင့္ရရန္ ေမလ ၂၄ ရက္ေန႔မွာ စတင္မည့္ ျပည္ေထာင္စုၿငိမ္းခ်မ္းေရး ညီလာခံမွာ ေဆြးေႏြးဆုံးျဖတ္ၾကမည္ ျဖစ္ ေၾကာင္း၊ ထို႔အတူ တိုင္းရင္းသားျပည္နယ္မ်ားအေနျဖင့္လည္း ျပည္ေထာင္စုႀကီးမွ လုံးဝ ခြဲမထြက္ပါဘူး ဆိုသည့္အဆို အတည္ျပဳမွုရေရးလည္း တပ္မေတာ္ မွ ႀကိဳးပမ္းေနျခင္းျဖစ္သည္။


“ဘယ္တိုင္းရင္းသား ဘယ္ျပည္နယ္ကမၽွ ခြဲမထြက္ပါဘူးလို႔ ကတိျပဳေစခ်င္ရင္ တစ္ဖက္ကလည္းပဲ ခြဲမထြက္ခ်င္ေအာင္ ဘယ္လိုျပဳမူေဆာင္ရြက္ပါမယ္ဆိုတာကို နိုင္ငံတကာကို သက္ေသထားၿပီး ကတိကဝတ္ျပဳဖို႔လိုအပ္ပါတယ္။ အစိုးရဘက္က စစ္မွန္တဲ့ ဖက္ဒရယ္ျပည္ေထာင္စုတည္ေဆာက္ ေရးလမ္း ေၾကာင္းအတိုင္း မေသြမဖီ ေလၽွာက္လွမ္းရေအာင္လို႔ ဒီခြဲထြက္ပိုင္ခြင့္ကိုထည့္သြင္း ေရးဆြဲခဲ့ရတာ အားလုံးသေဘာေပါက္ၾကၿပီးသားပါ” - ဟု စိုင္းလိတ္က ဆက္၍ေျပာသည္။


၁၉၄၇ ဖြဲ႕စည္းပုံအေျခခံဥပေဒ တြင္ ခြဲထြက္ပိုင္ခြင့္ ထည့္သြင္းေရးဆြဲထားျခင္းသည္ ျပည္နယ္နဲ႔ ျပည္ေထာင္စု အစိုးရၾကားထားရွိအပ္သည့္ နိုင္ငံေရး အထိန္းအကြပ္တစ္ခုျဖစ္ေၾကာင္း။ Check and balance လုပ္နိုင္ဖို႔  ေရွ႕လူႀကီးမ်ားက အေမၽွာ္အျမင္ရွိရွိခ်မွတ္ လုပ္ေဆာင္ထားခဲ့ ျခင္းျဖစ္ေၾကာင္း စိုင္းလိတ္က ဤကဲ့သို႔ ဆက္၍ေျပာသည္။


“ေရွ႕လူႀကီးမ်ားက အေမၽွာ္အျမင္ရွိရွိခ်မွတ္ လုပ္ေဆာင္ခဲ့ တာကို ကိုယ္ေတြက နိုင္ငံေရး သီလညံ့ လို႔ အေကာင္အထည္မေဖာ္နိုင္တာနဲ႔ပဲ ဒါဟာ လက္ရွိကာ လနဲ႔ မအပ္စပ္ေတာ့ဘူးလို႔ ေကာက္ ခ်က္ ဆြဲလိုက္မယ္ဆိုရင္ ဒါသမိုင္းေၾကာင္းမွန္ကို ေက်ာခိုင္းလိုက္တာပါပဲ။ ေနာက္တစ္ ခ်က္က ျပည္ေထာင္စုဖြဲ႕ စည္းပုံအေျခခံဥပေဒကို လူထုဆႏၵနဲ႔အညီ ဒီမိုကေရစီစံႏွုန္းျပည့္မီတဲ့ ဖက္ဒရယ္ ပုံစံျဖစ္ေအာင္ အရင္မႀကိဳးပမ္းဘဲ ျပည္နယ္ေတြကို ဖြဲ႕စည္းပုံ ေရးခြင့္ျပဳဖို႔ေဆြးေႏြးၾက မယ္ဆိုတာ အခ်ိန္ကုန္လူပန္းၿပီး လိုရာခရီးလည္း မေရာက္နိုင္ပါဘူး ျပည္ေထာင္စုလို႔ဆိုကတည္း က ျပည္ ေထာင္ေတြကိုစုစည္းထားတဲ့ သေဘာကို အတိအက် ရည္ညႊန္းပါတယ္။ ျပည္နယ္ေတြနဲ႔တိုင္း ေတြကိုစုစည္း ထားတာမဟုတ္မွန္းသိသိနဲ႔ မရိုးမသားလုပ္ၾက႐ုံနဲ႔ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးကို တည္ ေဆာက္ နိုင္မွာမဟုတ္ပါဘူး”ဟု က်ားေခါင္းပါတီ ေျပာေရးဆိုခြင့္ရွိသူ စိုင္းလိတ္ကေျပာသည္။


ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည့္ ဦးေဆာင္သည့္ အဲန္အယ္ဒီအစိုးရသည္ လာမည့္ ေမလ ၂၄ ရက္မွ ၂၈ ရက္ေန႔အထိ ၅ ရက္ တိုင္တိုင္ ေနျပည္ေတာ္တြင္ ျပည္ေထာင္စုၿငိမ္းခ်မ္းေရးညီလာခံ - ၂၁ ရာစုပင္လုံညီလာခံ ဒုတိယ အႀကိမ္ ညီလာခံ က်င္းပဖို႔ ရွိေနပါသည္။


၁၉၄၇ ဖြဲ႕စည္းပုံအေျခခံဥပေဒ အခန္း ၁၀ ပုဒ္မ ၂၀၂ တြင္ ဖြဲ႕စည္းပုံအေျခခံဥပေဒ အာဏာတည္သည့္ေန႔မွ ဆယ္ႏွစ္အတြင္း ခြဲထြက္နိုင္ေသာ အခြင့္အေရးကို အသုံးမျပဳရ ဟု ပါရွိသည္။ ဆိုလိုသည္မွာ ၁၀ ႏွစ္ျပည့္လၽွင္ ခြဲထြက္ပိုင္ခြင့္ရွိသည္၊ သို႔ေသာ္ ျပည္နယ္ ေကာင္စီ ရွိ အမတ္ စုစုေပါင္း သုံးပုံႏွစ္ပုံေအာက္မေလ်ာ့ေသာအမတ္မ်ား၏ ေထာက္ခံမဲေပးျခင္းျဖင့္ အတည္ျပဳ ရမည္ဟု ထည့္သြင္းေရးဆြဲထားသည္။